Wprowadzenie do obrotu substancji i mieszanin chemicznych

20 sierpnia 2015

Do obowiązków osoby wprowadzającej substancję chemiczną lub mieszaninę do obrotu należy:
1. Zaklasyfikowanie substancji lub mieszaniny zgodnie z obowiązującymi przepisami.
2. Oznakowanie substancji lub mieszaniny zgodnie z rozporządzeniem 1272/2008/WE (CLP).

Od 1 grudnia 2010 r. wszystkie substancje chemiczne wprowadzane na rynek UE muszą być oznakowywane i klasyfikowane zgodnie z rozporządzeniem CLP. Nowe zasady klasyfikacji, oznakowania i pakowania mieszanin wchodzą w życie 1 czerwca 2015 r.

 W drodze odstępstwa od drugiego akapitu art. 62 rozporządzenia CLP:

3. Sporządzenie karty charakterystyki zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz przekazanie jej nieodpłatnie odbiorcy substancji lub mieszaniny najpóźniej w dniu pierwszej dostawy oraz aktualizacji karty charakterystyki, zgodnie z art.31 pkt. 9 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1907/2006 (REACH)
w określonych w tym punkcie sytuacjach.

4. Przechowywanie danych, na których podstawie dokonano klasyfikacji lub sporządzono kartę charakterystyki, do wglądu organów nadzoru określonych w ustawie.

Przepisy prawne

  1. Ustawa z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach (Dz.U. 2015 poz. 1203)
  2. Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH) i utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniające dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/W.
  3. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin, zmieniające i uchylające dyrektywy 67/548/EWG i 1999/45/WE oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 (Dz. Urz. UE L 353/2 z 31.12.2008)

Klasyfikacja substancji chemicznych i ich mieszanin

Kategorie substancji niebezpiecznych i mieszanin niebezpiecznych określone zostały w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach:

  1. substancje i mieszaniny o właściwościach wybuchowych
  2. substancje i mieszaniny o właściwościach utleniających,
  3. substancje i mieszaniny skrajnie łatwopalne,
  4. substancje i mieszaniny wysoce łatwopalne,
  5. substancje i mieszaniny łatwopalne,
  6. substancje i mieszaniny bardzo toksyczne,
  7. substancje i mieszaniny toksyczne,
  8. substancje i mieszaniny szkodliwe,
  9. substancje i mieszaniny żrące,
  10. substancje i mieszaniny drażniące,
  11. substancje i mieszaniny uczulające,
  12. substancje i mieszaniny rakotwórcze,
  13. substancje i mieszaniny mutagenne,
  14. substancje i mieszaniny działające szkodliwie na rozrodczość,
  15. substancje i mieszaniny niebezpieczne dla środowiska.

Substancje stwarzające zagrożenie i mieszaniny stwarzające zagrożenie to substancje i mieszaniny należące, co najmniej do jednej z klas zagrożenia wymienionych w częściach 2-5 załącznika I do rozporządzenia nr 1272/2008 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin.

Dostawcy substancji lub mieszanin

Są obowiązani do zebrania wiarygodnych informacji o stwarzanych przez nie zagrożeniach dla zdrowia człowieka i dla środowiska, wynikających z ich swoistych właściwości fizykochemicznych i biologicznych oraz udostępniania tej informacji odbiorcom tych substancji lub ich mieszanin na zasadach określonych w rozporządzeniu nr 1907/2006 PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH).

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin, zmieniające i uchylające dyrektywy 67/548/EWG i 1999/45/WE oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1907/2006  wprowadza w Unii Europejskiej nowe kryteria klasyfikacji i oznakowania w oparciu o Globalny System Zharmonizowany Klasyfikacji i Oznakowania Substancji i Mieszanin Chemicznych (GHS). Rozporządzenie CLP weszło w życie 20 stycznia 2009 r. Stopniowo zastąpi dyrektywę o substancjach niebezpiecznych 67/548/EWG (DSD) i dyrektywę o preparatach niebezpiecznych 1999/45/WE (DPD) z zastosowaniem odpowiednich okresów przejściowych:

Rozporządzenie CLP obecnie obowiązuje równolegle z już istniejącym ustawodawstwem dotyczącym zasad klasyfikacji, pakowania i oznakowania substancji i preparatów, a mianowicie z dyrektywą o substancjach niebezpiecznych 67/548/EWG oraz dyrektywą 1999/45/WE, która dotyczy preparatów niebezpiecznych. 

Obowiązki pracodawcy związane ze stosowaniem w zakładach substancji chemicznych i ich mieszanin:

  1. Ustalić czy w środowisku pracy występuje czynnik chemiczny stwarzający zagrożenie oraz do dokonania i udokumentowania oceny ryzyka zawodowego stwarzanego przez ten czynnik
  2. Stosować wyłącznie  substancje chemiczne i ich mieszanin oznakowanych w sposób widoczny, umożliwiający ich identyfikację .
  3. Sporządzić spis substancji niebezpiecznych, mieszanin niebezpiecznych, substancji stwarzających zagrożenie, mieszanin stwarzających zagrożenie.
  4. Sporządzić spis kart charakterystyki tych substancji/mieszanin stosowanych w działalności zawodowej).
  5. Zapewnić aby prace, przy których istnieje możliwość wystąpienia szczególnego zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzkiego, były wykonywane, przez co najmniej dwie osoby, w celu zapewnienia asekuracji.

Oznakowanie

Opakowania substancji niebezpiecznych i mieszanin niebezpiecznych oraz niektórych mieszanin wprowadzanych do obrotu muszą być odpowiednio oznakowane. 

Zgodnie Artykuł 20.2. Ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach Dz. U. 2011 nr 63 poz. 322) oznakowanie opakowania substancji niebezpiecznej i mieszaniny niebezpiecznej powinno zawierać:

Oznakowanie opakowania dla substancji niebezpiecznej lub mieszaniny niebezpiecznej, wprowadzanych do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, powinno być sporządzone w języku polskim.

Należy również zwrócić uwagę,  że oznakowanie opakowania powinno posiadać odpowiednie wymiary zależne od pojemności produktu.

Szczegółowe wymagania dotyczące oznakowania opakowania substancji niebezpiecznej i mieszaniny niebezpiecznej określone zostały w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 20 kwietnia 2012 r. w sprawie oznakowania opakowań substancji niebezpiecznych i mieszanin niebezpiecznych oraz niektórych mieszanin (Dz. U. 2012 nr 0 poz. 445).

Opakowania, które zawierają mieszaniny niebezpieczne przeznaczone do sprzedaży dla konsumentów, nie mogą mieć:


Karta charakterystki

Karta charakterystyki jest powszechnie przyjętą i skuteczną metodą dostarczania informacji dotyczących substancji i mieszanin we Wspólnocie i stała się integralną częścią systemu w ramach ROZPORZĄDZENIA (WE) NR 1907/2006 PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH) i utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniające dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/WE

Karta charakterystyki powinna:

Karta charakterystyki umożliwia:

Osoba sporządzająca kartę charakterystyki bierze pod uwagę to, że karta charakterystyki musi informować jej użytkownika o zagrożeniach stwarzanych przez substancję lub mieszaninę oraz zawierać informacje dotyczące bezpiecznego magazynowania substancji lub mieszaniny, postępowania z nią oraz jej usuwania.

Karta charakterystyki dostarczana jest w językach urzędowych państw członkowskich, na terenie których substancja lub mieszanina jest wprowadzana do obrotu, chyba że zainteresowane państwa członkowskie postanowią inaczej.

Informacje podane w karcie charakterystyki są zgodne z informacjami zawartymi w raporcie bezpieczeństwa chemicznego, gdy taki raport jest wymagany. W przypadku gdy sporządzono raport bezpieczeństwa chemicznego, w załączniku do karty charakterystyki umieszcza się odpowiedni(-e) scenariusz(-e) narażenia.

Wzór karty charakterystyki określają załączniki do rozporządzenia Komisji (UE) Nr 453/2010 z dnia 20 maja 2010r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowania ograniczeń w zakresie chemikaliów (RACH):

Kontakt do Oddziału Higieny Pracy i Nadzoru nad Środkami Zastępczymi:
tel: 32 351 23 30
e-mail hp-chem@wsse.katowice.pl